قیمت ۱۰۰,۰۰۰ دلاری برای بیت کوین؛ بررسی تمام سناریوها- قسمت اول

سال ۲۰۲۰ سال عجیبی بود: همه‌گیری ویروس کرونا، نوسانات بازار سهام، افزایش تعداد بیکاران و ادامه تلاطم‌ها در بازارهای جهانی. با این حال، ما در این بین شاهد رشد فوق‌العاده‌ قیمت بیت کوین از ۵,۳۰۰ دلار در ماه مارس به بیش از ۱۹,۰۰۰ دلار (در زمان نگارش این مقاله) بودیم که بازدهی ۲۶۰ درصدی طی فقط ۹ ماه را به ارمغان داشت. برای تریدرهای بازار، پرسش کلیدی این است که آیا بیت کوین در حال حاضر بیش از حد قیمت‌گذاری شده است؟ آیا برای خرید بیت کوین خیلی دیر شده است؟ آیا واقعاً قیمت بیت کوین می‌تواند به ۱۰۰,۰۰۰ دلار یا بالاتر برسد؟ هونگ فانگ (Hong Fang) در مقاله‌ جالبی که اخیراً در وب‌سایت کوین دسک منتشر کرده است، با بررسی احتمالات مختلف برای رشد قیمت بیت کوین، به این پرسش‌ها پاسخ می‌دهد.

هونگ فانگ، مدیرعامل شرکت اوکی‌کوین (OKCoin) است، صرافی ارز دیجیتالِ دارای مجوز و متمرکز بر ارائه خدمات فیات که دفتر مرکزی آن در شهر سانفرانسیسکو واقع شده است. هونگ هشت سال سابقه فعالیت در شرکت سرمایه‌گذاری گلدمن ساکس (Goldman Sachs) دارد و آخرین سِمَت او در این شرکت، نایب‌رییس بانکداری سرمایه‌گذاری بود. هونگ فانگ دانش‌آموخته دانشگاه پِکینگ در پکن چین است و کارشناسی ارشد خود را در زمینه مدیریت کسب‌وکار (MBA) از دانشکده کسب‌وکار دانشگاه شیکاگو دریافت کرده است. متنِ زیر را از زبان فانگ نقل می‌کنیم.

اگر نوسانات کوتاه‌مدت را کنار بگذاریم و چشم‌اندازی بلندمدت داشته باشیم، با دیدگاهی منطقی، قیمت بیت کوین را در دهه آینده می‌توان بیش از ۵۰۰,۰۰۰ دلار در نظر گرفت. اگر بخواهیم اندکی امیدوارتر باشیم، حتی می‌توانیم بگوییم احتمال رسیدن بیت کوین به ۱۰۰,۰۰۰ دلار طی ۱۲ ماه آینده دور از نظر نیست. بیت کوین هنوز روند صعودی درخورِ توجه خود را آغاز نکرده است.

بیت کوین اکنون ذخیره ارزش است

برای ارزیابی یک دارایی مشخص، اولین قدم درک اقتصاد بنیادین است. به‌عنوان مثال سهام، اوراق قرضه و املاک و مستغلات ارزش خود را از طریق ایجاد جریان‌های نقدی به دست می‌آورند. بنابراین، برای ارزیابی این دارایی‌ها باید جریانات نقدی آینده را پیش‌بینی کرد. از سویی دیگر، ارزش کالاهای مختلف بیشتر مبتنی بر میزان کارآیی آنها است و بنابراین، قیمت آنها وابسته به عرضه و تقاضای صنعتی است.

قبل از هر اقدامی در مورد بیت کوین، پیشنهاد می‌کنم از خودتان بپرسید «بیت کوین به چه کار می‌آید؟» این پرسش به شما کمک می‌کند تا به دیدگاه بهتری در مورد ارزش این ارز دیجیتال و محدوده قیمت واقعی آن در یک افق زمانی مشخص دست یابید.

برداشت من به‌عنوان یک سرمایه‌گذار بلندمدت (هودلر) این است:

• بیت کوین اولین پول بومی اینترنت در جامعه بشری است.
• بیت کوین کمیاب (۲۱ میلیون عرضه ثابت)، با دوام (دیجیتالی)، قابل‌دسترس (عملکرد ۲۴ ساعته بلاک چین در ۷ روز هفته)، قابل‌تقسیم (۱ بیت کوین: ۱۰۰ میلیون ساتوشی)، قابل‌تأیید (متن‌بازبودن بیت کوین کور) و از همه مهمتر مقاوم در برابر سانسور (رمزگذاری‌شده) است. بیت کوین با این ویژگی‌های برتر پولی، به ذخیره‌ ارزشی فوق‌العاده تبدیل شده است. وقتی بیت کوین به‌عنوان ذخیره ارزش به پذیرشی قابل‌توجه برسد، می‌تواند با گذشت زمان به یک ارز ذخیره جهانی (و همچنین واحد حسابی جهانی) تبدیل شود.
• تاریخچه پول به ما نشان می‌دهد که انواع و اَشکال طبیعی پول در روند تکامل خود، به‌طور کلی، از سه مرحله عبور می‌کنند: اولین مرحله عملکرد کلکسیونی (سفته‌بازی روی کمیاب‌بودن آن) و دومین مرحله سرمایه‌گذاری (ذخیره ارزش) است. در سومین مرحله، دارایی مورد نظر به‌عنوان پول (واسطه پرداخت) در نظر گرفته می‌شود. ارزش بیت کوین نیز طی گذر از مراحل مختلف، در حال تغییر است. به نظر من، بیت کوین در حال حاضر، گام‌های اول خود را در مرحله دوم (ذخیره ارزش) برمی‌دارد. در ادامه، خلاصه‌ای کوتاه از دو مرحله‌ای که بیت کوین تاکنون طی کرده است، با هم مرور می‌کنیم و ارزش این دارایی را در هر کدام از مراحل مورد بررسی قرار می‌دهیم.

بیت کوین به‌عنوان دارایی کلکسیونی

بیت کوین از زمان پیدایش خود در سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۸ در مرحله دارایی «کلکسیونی» بود. تنها عده اندکی از افراد علاقه‌مند به فناوری‌های رمزنگاری و حفظ حریم خصوصی، به بیت کوین به چشم «پول آینده» نگاه می‌کردند. در این دوران، رسیدن به طرح مناسبی برای ارزش‌یابی بیت کوین به‌صورتی‌که با عوامل بنیادین بازار این ارز دیجیتال مطابقت داشته باشد، دشوار بود. علاوه بر این، در این دوران خیلی زود بود که بگوییم بیت کوین می‌تواند در نظر عموم سرمایه‌گذاران یک «ذخیره ارزش» تلقی شود.

بیت کوین اساساً به‌منظور کارآیی روزمره ساخته شده است و جریان نقدی ایجاد نمی‌کند؛ بنابراین، هیچ راهی برای پیش‌بینی قیمت این ارز دیجیتال بر اساس جریان‌های نقدی آن وجود ندارد. تا سال ۲۰۱۸ محاسبه تعداد بیت کوین‌های در گردش آسان بود، اما تخمین تقاضا با توجه به اینکه از این ارز دیجیتال بیشتر برای سفته‌بازی استفاده می‌شد، بسیار دشوار به نظر می‌رسید. هنگامی‌که تقاضای سوداگرانه تریدرها افزایش یافت و خصوصاً با توجه به حباب ICO‌ها در سال ۲۰۱۷، شاهد بودیم که قیمت بیت کوین از ۹۰۰ دلار در اوایل سال ۲۰۱۷ به ۱۹,۰۰۰ دلار در اواخر این سال رسید و سپس تا پایان سال ۲۰۱۸، تا کف ۳,۷۰۰ دلار سقوط کرد.

مخالفان بیت کوین، نوسانات قیمت بیت کوین را مشکلی عمده می‌دانند، اما من معتقدم که بی‌ثباتی قیمت بیت کوین یک ویژگی «خودبازاریابی» منحصربه‌فرد، خودکار و هوشمند است که باعث می‌شود این ارز دیجیتال در نزد دیگر سرمایه‌گذاران تبلیغ شود. این ویژگی، رمز بقای بیت کوین در روزهای آغازین پیدایش آن بود. هیچ تیم بازاریابی هماهنگی برای تبلیغ کارآیی بیت کوین فعالیت نمی‌کند، بلکه، نوسانات چشم‌گیر قیمت این ارز دیجیتال است که همیشه توجه افراد خارج از این حوزه را به خود جلب کرده است. برخی از این افراد بعدها به طرفداران دوآتشه بیت کوین تبدیل شده‌اند و زمینه را برای پذیرش عمومی این ارز دیجیتال مهیاتر کرده‌اند.

بیت کوین به‌عنوان سرمایه‌گذاری

هویت بیت کوین به‌عنوان «پول»، پیش از اینکه به وسیله‌ای برای سرمایه‌گذاری بدل شود، اندکی متزلزل شد. این جریان با بحث بر سر مقیاس‌پذیری بیت کوین (موضوع کند بودن تراکنش‌ها و افزایش کارمزدها) در سال ۲۰۱۷ آغاز شد، هنگامی‌که شبکه با حجم رکوردشکن تقاضا و افزایش سرسام‌آور کارمزد تراکنش روبه‌رو شده بود. گفتنش خالی از لطف نیست که در دسامبر ۲۰۱۷ (آذر ۹۶) همزمان با رکوردشکنی قیمت بیت کوین، کارمزدهای بیت کوین به ۵۰ دلار هم رسیده بود. در آن زمان در جامعه بیت کوین بحث بر سر مسیر آینده این ارز دیجیتال بالا گرفت، تا حدی که برخی آن را «جنگ داخلی» نامیدند.

در نتیجه، در تاریخ ۱ اوت ۲۰۱۷ (۱۰ مرداد ۹۶)، هارد فورکی در شبکه بلاک چین بیت کوین ایجاد شد و بیت کوین کش به وجود آمد. بیت کوین کش در تلاش بود با افزایش اندازه بلاک‌ها، مشکل سرعت و کارمزدها را حل کند، اما اغلب جامعه بیت کوین معتقد بودند بیت کوین باید ثابت بماند و برای مقیاس‌پذیری از سِگویت (SegWit) و راهکارهای لایه دوم مانند شبکه لایتنینگ استفاده کنیم. در ۱۵ نوامبر ۲۰۱۸ (۲۴ آبان ۹۷)، فورک دیگری در شبکه بیت کوین کش ایجاد شد و آن را به دو زنجیره بیت کوین کش و بیت کوین ساتوشی ویژن (Bitcoin Satoshi’s Vision یا به‌اختصار BSV) تقسیم کرد.

خوشبختانه، بیت کوین از رنج روزافزون در بازاری نزولی که سرتاسر صنعت ارزهای دیجیتال را فرا گرفته بود، رهایی یافت و پس از آن، به رشد خود ادامه داد. همچنین، در میانه این اختلاف‌ها در سطح عمومی و عملکرد قیمت بیت کوین بعد از هارد فورک، حمایت و سلطه بیت کوین بیش‌ از پیش مستحکم شد و تعداد آدرس‌های بیشتری برای نگهداری بیت کوین ایجاد شد که بی‌ثباتی بازار را کاهش داد.

اینجا بود که سال ۲۰۲۰ شروع شد.

سالی فوق‌العاده

سال ۲۰۲۰، از بسیاری جوانب سال پرماجرایی بوده است، اما می‌توان گفت برای بیت کوین واقعا نقطه عطفی بود. همه‌گیری ویروس کرونا باعث ایجاد فشار روحی و اقتصادی برای بسیاری از افراد در سرتاسر جهان شده است. علاوه بر این، ۱۲ سال پس از بحران مالی سال ۲۰۰۸ و انتشار مقاله معرفی (وایت پیپر) بیت کوین، دوباره به ما یادآوری شد که اقتصاد ما تا چه‌اندازه ممکن است تحت تأثیر چاپ بی‌رویه پول جدید قرار بگیرد. فقط طی سه ماه گذشته در ایالات متحده، ۳ تریلیون پول جدید ایجاد شده که برابر با ۱۴ درصد از تولید ناخالص داخلی ایالات متحده در سال ۲۰۱۹ است؛ ایالات متحده تنها کشوری نبود که تحت‌الشعاع قرار گرفت.

در سال ۲۰۲۰، یافتن گزینه سرمایه‌گذاری واقعی و قابل‌اعتماد برای افرادی که تمایل داشتند ارزش ثروتِ به‌سختی به‌دست‌آمده خود را حفظ کنند، دشوار بود. خانواده‌های طبقه متوسط آمریکایی مجبور شدند نرخ سود صفر تا منفی بانک‌ها و ریسک کاهش ارزش پول را بپذیرند یا اینکه وقتی اقتصاد دچار مشکلات جدی می‌شود، وارد بازار سهامی شوند که به اوج تاریخی خود رسیده است، درحالی‌که نمی‌دانند این شرایط چه وقت پایان می‌پذیرد. در کشورهای دیگر، افراد باید هر روز در نبردی نفس‌گیر تلاش کنند تا فقط بتوانند قدرت خرید درآمد خود را حفظ کنند.

تأثیر این وقایع به‌قدری شدید است که کسی نمی‌تواند آنها را نادیده بگیرد. در مقابل، شبکه بیت کوین نیز سومین رویداد

هاوینگ (نصف‌شدن عرضه) خود را در ۱۱ مه ۲۰۲۰ (۲۲ اردیبهشت) با موفقیت پشت سر گذاشت و زیبایی نظام پولی را نشان داد که از پیش کدنویسی شده است و از آن زمان تاکنون، توسط شبکه‌ای جهانی به‌راحتی اجرا می‌شود. در نتیجه، سرمایه‌گذاران بیشتری در اقتصاد، از جمله مؤسسات وال‌استریت، متوجه شده‌اند که بیت کوین قابلیت منحصربه‌فردی در زمینه پوشش ریسک در مقابل خطر تورم بلندمدت دارد و عملکرد تاریخی آن ثابت کرده است که در مقایسه با شبیه‌ترین هم‌نوعش، طلا، نسبت ریسک – پاداش بهتری ارائه می‌دهد.

رشد کنونی بیت کوین، که با روند سال ۲۰۱۷ متفاوت است، مهر تأیید مؤسسات و نهادهای مختلف را بر خود دارد: شرکت‌های اسکوئر (Square) و مایکرواستراتژی (MicroStrategy)، بودجه قابل‌توجهی به بیت کوین اختصاص داده‌اند؛ دفتر کنترل ارز (OCC) به بانک‌های ایالات متحده اجازه داد تا خدمات امانی (کاستدی) دارایی‌های دیجیتال ارائه دهند؛ پی‌پل خرید و فروش ارزهای دیجیتال را اضافه کرد؛ شرکت خدمات مالی فیدلیتی (Fidelity) پنج درصد از دارایی‌های خود را به ارزهای دیجیتال اختصاص داد و استخدام مهندس در زمینه ارزهای دیجیتال را در این شرکت دوبرابر کرد؛ مدیران برجسته دارایی‌های سنتی از جمله پال تودور جونز (Paul Tudor Jones) و استنلی دراکنمیلر (Stanley Druckenmilller) از بیت کوین به‌شکل علنی حمایت کردند. در حال حاضر، موج جدیدی در راستای پذیرش عمومی بیت کوین به راه افتاده است.

برای اولین بار پس از ظهور تاریخی بیت کوین، این ارز دیجیتال رسماً به‌عنوان «طلای دیجیتال» (digital gold) وارد رسانه‌های عمومی شد، دارایی جایگزینی که قانونی، قابل‌اعتماد و نقدینه است و می‌تواند گزینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری فردی و سازمانی باشد. با شرایط کنونی، مقایسه پیشین بیت کوین با «حباب گل لاله» به‌تدریج از بین می‌رود. حباب یا جنون گل لاله، اوایل قرن ۱۷ میلادی در هلند اتفاق افتاد و طی این رویداد، قیمت پیاز گل لاله تا حدی رشد کرد که در بعضی موارد از قیمت یک خانه نیز فراتر ‌رفت! این حباب بزرگ اقتصادی به‌طور ناگهانی ترکید و سقوط قیمت آن موجب ورشکستگی افراد بسیاری شد!

در حال حاضر، افراد بیشتری در حال افزایش اطلاعات خود در مورد بیت کوین هستند و این ارز دیجیتال از یک دارایی تجاری سوداگرانه به یک سرمایه‌گذاری بلندمدت تبدیل شده است. اکنون، می‌توانیم با یک فرمول ساده عرضه و تقاضا، به عوامل فاندامنتال و بازه تثبیت‌شده قیمت بیت کوین نگاهی داشته باشیم.

در ادامه سه سناریو را بررسی می‌کنیم که می‌توان از آنها برای پیش‌بینی سه مسیر بالقوه بیت کوین طی یک سال آینده استفاده کرد.

ادامه دارد