قیمت ۱۰۰,۰۰۰ دلاری برای بیت کوین؛ بررسی تمام سناریوها- قسمت سوم

قسمت اول

قسمت دوم

خطر تمرکز

از نظر من، این دومین خطر بزرگی است که بیت کوین را تهدید می‌کند. اساس بیت کوین بر توانمندسازی افراد مختلف از طریق تمرکززدایی بنا نهاده شده است؛ اما، همیشه خطر متمرکزشدن وجود دارد.

در داخل شبکه، این خطر مربوط به تمرکز قدرت استخراج است. بر کسی پوشیده نیست که ۶۵ درصد از قدرت هش جهان در دست چین است. اگر قدرت استخراج هم‌دستی کند و به‌عنوان مثال، استخر استخراج یا گروهی از ماینرها، تراکنش‌های شبکه را دستکاری کنند و از طریق دوباره خرج‌کردن (double-spending)، کوین جعلی ایجاد شود، این مسئله تأثیر سوء خود را بر بازار خواهد داشت. با این حال، این بحث نیز وجود دارد که با توجه به چگونگی طراحی مشوق‌های شبکه بیت کوین برای ماینرها، گرچه خطر تمرکز از بین نمی‌رود، اما مشکل چندانی نیز برای شبکه ایجاد نمی‌شود. به عبارت دیگر، مشوق‌هایی که در قالب بیت کوین جدید و کارمزد تراکنش ارائه می‌شوند، می‌توانند اکثریت نودها را ترغیب کنند که عملکرد صادق و صحیحی در شبکه داشته باشند؛ زیرا، تقلب در شبکه بیت کوین از نظر اقتصادی هزینه‌بَر است (و نه اینکه تقلب دشوار یا غیرممکن باشد). فرض بر این است که شرکت‌کنندگان در استخراج، همگی منطقی هستند و تصمیماتی می‌گیرند که به‌لحاظ اقتصادی به‌صرفه باشد.

خارج از شبکه نیز خطر تمرکز مالکیت شبکه وجود دارد. سرمایه‌گذاران کلان، یا همان «نهنگ‌ها»، با موجودیِ قابل‌توجه بیت کوین خود، می‌توانند به‌واسطه خرید و فروش بیت کوین در مقیاس کلان و با زمان‌بندی مشخص، تغییراتی در قیمت ایجاد کنند، بر بازار تأثیر بگذارند و حتی آن را دستکاری کنند. با توجه به اینکه یک فرد (یا یک نهاد) می‌تواند بیش از یک آدرس بیت کوین داشته باشد، دشوار می‌توان تصویر دقیقی از مالکیت بیت کوین ایجاد کرد. بنابراین، این خطر را نیز باید در نظر بگیریم و به همین دلیل، من بسیار مشتاق به افزایش دانش ارزهای دیجیتال و سواد مالی افراد هستم. به نظر من، هرچه افراد دانش بیشتری در مورد بیت کوین کسب کنند و با آن بیشتر خو بگیرند، آینده‌ اقتصاد دیجیتال نیز به‌مراتب سالم‌تر و پایدارتر خواهد بود. دیدن اولین موج سرمایه‌گذاری سازمانی هیجان‌انگیز است؛ اما، اگر مالکیت بیت کوین بیش‌ازحد به دست سازمان‌ها بیفتد، ممکن است در مسیر رسیدن به شبکه‌ای گسترده‌ که قدرت را به دست اعضای شبکه می‌سپارد، ناکام بمانیم.

خطر سیاسی

یکی دیگر از خطرهای مهم، دولت‌های حاکم هستند. با توجه به اینکه بیت کوین عنوان «پول آینده» را از آنِ خود کرده است، ممکن است دولت‌های مستقل به‌علت ترس از تهدید ارزش ارزهای فیات، بیت کوین را ممنوع کنند. در این مورد هم فقط تا زمانی که بیت کوین به پذیرش عمومی قابل‌قبولی نرسیده باشد، چنین خطرهایی مطرح می‌شوند. درواقع، چنین موانعی پیش از این در چندین کشور مختلف ایجاد شده است؛ به عنوان مثال، هند در سال ۲۰۱۸ معاملات بیت کوین را ممنوع اعلام کرد که البته، در سال ۲۰۲۰ لغو شد. آزمایش ارزهای دیجیتال ملی (CBDC) در سراسر جهان نیز می‌تواند در شکل‌گیری آینده بیت کوین تأثیرگذار باشد.

در سال جاری، اولین موج تأیید و پذیرش بیت کوین از سوی سرمایه‌گذاران سازمانی مشاهده شد و بنابراین سال ۲۰۲۰ را می‌توان نقطه عطفی در کاهش خطرهای سیاسی دانست. با سرمایه‌گذاری و طرفداری از بیت کوین توسط شرکت‌های سهامی عام، مدیران دارایی و افراد شناخته‌شده، چنین محدودیت‌هایی به‌تدریج مخالفت عمومی را برمی‌انگیزد و اِعمال این قبیل ممنوعیت‌ها را در کشورهایی که رأی و نظر شهروندان محترم شمرده می‌شود، دشوار می‌کند. من امیدوارم که این جنبش همچنان ادامه داشته باشد و با گذشت زمان، خطر ممنوعیت بیت کوین را به‌شکل فزاینده‌ای کاهش دهد.

اِعمال موفقیت‌آمیز و تام ممنوعیت بیت کوین هم به تلاش‌ هماهنگ تمام دولت‌های مستقل احتیاج دارد که بسیار بعید به نظر می‌رسد. تا زمانی‌که کشورهایی وجود داشته باشند که به بیت کوین مجوز عملکرد قانونی می‌دهند، این ارز دیجیتال فرصتی برای پیروزی خواهد داشت؛ هیچ فرد، نهاد یا حکومت واحدی نمی‌تواند به‌تنهایی یک شبکه جهانی غیرمتمرکز را از کار بیندازد.

با این همه، نوسانات قیمت بیت کوین ممکن است هر از گاهی تحت تأثیر تغییرات ملی و جغرافیایی-سیاسی قرار بگیرد. به نظر من، خطر سیاسی، دومین خطر تهدیدکننده بیت کوین است تا زمانی‌که بیت کوین به‌اندازه‌ای بزرگ شود که کسی نتواند آن را دستکاری کند. بدیهی است که ما از این نقطه فاصله داریم.

با اینکه بیت کوین به‌عنوان یک دارایی مالی قانونی شناخته می‌شود، هنوز ممکن است ممنوعیت بیشتری برای پرداخت اِعمال شود. چنین خطری هنوز به‌طور کامل دور از ذهن نیست. جنبه مثبت این است که ما در سناریوی بازه قیمت ۱۰۰,۰۰۰ تا ۵۰۰,۰۰۰ دلاری، هنوز بیت کوین را به‌عنوان واحد حساب و واسطه پرداخت، در نظر نمی‌گیریم. هنگامی‌که بیت کوین وارد مرحله سوم شود، دیگر در مورد قیمت آن صحبت نخواهیم کرد؛ بلکه، موضوع مورد بحث، قیمت سایر موارد در شبکه بیت کوین خواهد بود.

خطر پذیرش

این خطر مربوط به زمان‌بندی می‌شود. کاملاً محتمل است که پذیرش بیت کوین توسط عموم افراد بیش از آنچه انتظار می‌رود، طول بکشد.

تنها راه برای مدیریت این خطر این است که میزان سبد سهام بیت کوین خود را تنظیم کنید.

اگر روی بیت کوین (یا هر چیز دیگری) سرمایه‌گذاری کنید و نگران باشید که قیمت آن در ۱۲ ماه آینده، به کجا خواهد رسید، احتمالاً سبد سهام بیت کوین شما بیش از حد سنگین است. اندازه سبد سهام خود را بر اساس میزان ریسک‌پذیری و اعتماد خود به بیت کوین، تعیین کنید. بیش از آنچه در توان دارید (یا به آن اعتقاد دارید) سرمایه‌گذاری نکنید.

علاوه بر این، به‌نظر من، زمان کیفیتِ منحصربه‌فرد بیت کوین را مشخص خواهد کرد. قیمت بیت کوین بین سال‌های ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ بسیار شبیه به یک حباب بود. با این حال، اگر به تاریخچه کامل معاملات در شبکه بیت کوین نگاهی بیندازیم، شاهد یک روند صعودی آشکار همراه با رشد آدرس‌های نگهداری دارایی، رشد آدرس‌های فعال و رشد قدرت محاسباتی شبکه خواهیم بود. افزایش میانگین نرخ هش (hashrate) شبکه بیت کوین نشان‌دهنده سطح امنیت مطلوب برای شبکه‌ای است که ثروت افراد در آن ذخیره شده است.

من طرفدار رشد قیمت بیت کوین طی ۱۲ ماه آینده هستم؛ اما به‌طور کلی، یقین دارم که بیت کوین در گذر زمان به بهترین دوست ما تبدیل خواهد شد.

نگاهی به آینده

بیت کوین شبیه به هیچ دارایی دیگری که قبلاً با آن روبه‌رو شده باشیم، نیست. بیت کوین شبکه‌ای ثروتمند، کاملاً سالم و بین‌المللی است که هرچه افراد بیشتری در سرتاسر جهان به اهمیت ویژگی‌های خاص آن پی ببرند، بیشتر رشد خواهد کرد. برای بررسی این ارز دیجیتال بدون جانب‌گیری، می‌توانیم به توییتِ اخیر مایکل سیلور (Michael Saylor)، مدیرعامل شرکت مایکرواستراتژی، اشاره کنیم که بیت کوین را یک ابزار کارآمد و ذخیره ارزش خوانده بود. سیلور چندی پیش در توییت خود نوشت:

بیت کوین نه یک ارز است و نه یک شبکه پرداخت؛ بیت کوین بانکی در فضای سایبری و اینترنتی است که نرم‌افزاری فسادناپذیر آن را اداره می‌کند و حساب‌های پس‌اندازی بین‌المللی، مقرون‌به‌صرفه، ساده و ایمن به میلیاردها نفری ارائه می‌دهد که نمی‌توانند یا نمی‌خواهند مدیریت سرمایه خود را در برابر ریسک بازار برعهده بگیرند.

در دنیایی مملو از نابه‌سامانی و بلاتکلیفی، بیت کوین به افرادی مثل من، اعتماد به نفس می‌دهد. تأثیر شبکه بیت کوین بسیار وسیع است و در نهایت می‌تواند به هر فردی که به آن اعتقاد داشته باشد و آن را به کار بگیرد، قدرت ببخشد. من روند تکامل اکوسیستم بیت کوین را مشتاقانه دنبال می‌کنم و از اینکه بخشی از آن به شمار می‌روم، بسیار هیجان‌زده هستم.