آیا یهودی‌ها اقتصاد جهان را کنترل می‌کنند؟ نگاهی به تئوری‌های توطئه درباره بیت کوین- قسمت اول

افراد زیادی معتقدند شرایط جهان آن‌طور که اغلب مردم فکر می‌کنند پیش‌ نمی‌رود، بلکه برنامه‌ریزی دقیقی برای همه اتفاقات وجود دارد؛ چیزی که از نظر علمی به آن «تئوری توطئه» گفته می‌شود. در یک کلام، می‌توان تئوری توطئه را عدم باور شکل ظاهری و رسمی اتفاقات سیاسی و اقتصادی و تاریخی دانست؛ باور نداشتن به آنچه به‌طور رسمی پذیرفته شده است. با اندکی دقت در فلسفه ایجاد فناوری‌های بدون نیاز به اعتماد و واسطه‌، همچون بیت کوین و بلاک چین، درمی‌یابیم که اغلب طرفداران جوامع ارزهای دیجیتال نیز به چیزی که از نظر رسمی و قانونی پذیرفته شده و مطرح می‌شود، شکاک یا بی‌اعتقاد هستند. درواقع، ایجاد سیستمی مالی که بدون نیاز به عرضه‌کننده و پشتیبان مرکزی کار کند، خود گواه مهمی بر ناباوری افراد نسبت به سازمان‌های مرکزی است که قدرت را در دست دارند. با این حال، خیلی‌ها همچنان عقیده دارند که همین بیت کوین هم شاهکار قدرت‌های متمرکز است.

اندرو فنتون (Andrew Fenton)، نویسنده فعال در حوزه ارزهای دیجیتال، در مقاله‌ای که در مجله کوین تلگراف منتشر کرده است، ردپای تئوری‌های توطئه را در ایجاد و شکل‌گیری جوامع ارزهای دیجیتال بررسی می‌کند. او مطلب خود را با داستانی از وین آرمانی (Vin Armani)، یکی از طرفداران تئوری‌های توطئه آغاز می‌کند.

وین آرمانی

در آوریل ۲۰۲۰ (فروردین)، وین آرمانی خانواده‌اش را جمع کرد و با آخرین پرواز (قبل از قرنطینه سراسری) خود را به یک جزیره ناشناخته در وسط اقیانوس آرام رساند.

این فعال حوزه ارزهای دیجیتال، در حساب توییتری خود، که ۱۴,۰۰۰ دنبال‌کننده دارد، بارها گفته است که از شیوع ویروس کرونا برای تحمیل «استبداد تمامیت‌خواه» در آمریکا استفاده خواهد شد. او می‌گوید:

تمامیت‌خواهی همیشه از یک وضعیت بحرانی آغاز می‌شود.

آرمانی مدیر ارشد اجرایی در کوین‌تکست (CoinText)، پلتفرمی برای انتقال ارز دیجیتال از طریق تلفن همراه، است. او نگران بود که بیان صریح دیدگاه‌ها و پیوندهایی که با صنعت ارزهای دیجیتال داشت باعث شود که «گشتاپو» او را «برباید»! آرمانی در حال حاضر، در سایپن (Saipan)، یکی از جزایر اقیانوس آرام، با ۵۰,۰۰۰ نفر جمعیت، زندگی می‌کند.

او با اشاره به فرار یهودی‌ها از آلمان پیش از شروع جنگ جهانی دوم، می‌گوید:

این پایان ماجرا نیست. توانایی ما برای سفر به‌شدت در حال محدود شدن است و شما دارید گرفتار می‌شوید. این دقیقاً به گذرگاه‌ها ختم می‌شود… جایی که افرادی را که نمی‌خواهند از صحنه روزگار محو می‌کنند. افرادی که در فهرست هستند.

بسیاری افراد در جامعه ارزهای دیجیتال درباره از بین رفتن آزادی‌های مدنی در طول شیوع ویروس کرونا ابراز نگرانی کرده‌اند، اما آرمانی پا را بسیار فراتر گذاشته است؛ هزار کیلومتر فراتر.

او خود را نه یک تئوری‌پرداز توطئه بلکه فقط کسی می‌داند که سعی دارد مفروضات جامعه را در مورد پول و قدرت به چالش بکشد. آرمانی می‌گوید وایت پیپر (مقاله معرفی) بیت کوین اغلب همان وسیله‌ای است که افراد را «بیدار» کرده و آماده یک سفر اکتشافی می‌کند. او اظهار می‌دارد:

من از تئوری‌های توطئه متنفر هستم. اصلاً احتیاجی به توطئه ندارید. تمام چیزی که لازم دارید انگیزه‌ای برای سنت‌شکنی است. جهان به‌شکلی خاص کار می‌کند. افراد فقط به‌نفع خودشان رفتار می‌کنند. همان‌طور که لرد آکتون می‌گوید، قدرت متمایل به فساد است و قدرتِ مطلق تماماً فاسد است. فکر می‌کنم کسانی که شما در جامعه ارزهای دیجیتال می‌بینید، افرادی هستند که مطالعات اقتصادی داشته‌اند… افرادی را می‌بینید که می‌دانند دولت و ملت چه معنایی دارند. این افراد به‌دنبال قدرت ملت هستند.

به‌نظر می‌رسد آرمانی در موضعی است که برخی آن را «سبک پارانویید (بدبین)» در سیاست آمریکایی می‌نامند. او یکی از طرفداران بزرگ نظریه‌پرداز انگلیسی توطئه، دیوید آیک (David Icke)، است و دو مرتبه نیز با او در برنامه خود در یوتیوب مصاحبه کرده است. او آیک را این‌گونه توصیف می‌کند:

۱۵ سال پیش که اتفاقی با آثار او آشنا شدم، آیک مرا بیدار کرد… طی ۳۰ سال گذشته، هر آنچه که دیوید گفته درست بوده است.

نظریات آیک

دیوید آیک

آیک بر این باور است که عده‌ای بیگانه‌ی خزنده و خونسرد جهان را اداره می‌کنند که از سیاره آلفا دراکونیس (Alpha Draconis) آمده‌اند و می‌توانند ظاهر خود را به‌شکل انسان تغییر دهند. یکی از این بیگانه‌ها به‌شکل «ملکه» درآمده است.

به‌گفته آرمانی، نظریات آیک «تکامل‌» یافته‌اند. اخیراً، به‌علت دامن‌زدن به تئوری‌های توطئه‌ای که ادعا می‌کردند اینترنت 5G سبب شیوع ویروس کرونا است، حساب‌های فیس‌بوک و یوتیوب آیک مسدود شد.

کیلب چن (Caleb Chen)، یکی دیگر از اعضای جامعه بیت کوین که طرفدار نظریات سنت‌شکنانه است، مسئولیت بازاریابیِ یکی از ارائه‌دهندگان محبوب VPN را برعهده دارد. اگرچه چن در مورد بسیاری از تئوری‌های توطئه چندان قاطع و مطمئن نیست، اما هنوز بخشی از هر روزِ خود را به جستجو و بررسی مفصل تالارهای گفتگوی ردیت (Reddit) درباره تئوری‌های توطئه می‌گذراند و به‌دنبال «توضیحات جایگزین» برای اتفاقات کنونی جهان است.

به‌‌گفته چن، او برای اولین بار در جامعه ارزهای دیجیتال با نظریه‌پردازان افراطی توطئه آشنا شد. چن اظهار داشت:

اولین جلسه‌ بیت کوینی که شرکت کردم در سال ۲۰۱۳ بود. بله، همانجا بود که کم‌کم با این افراد آشنا شدم. تا زمانی که در کنفرانس‌ها و گردهم‌آیی‌های بیت کوین شرکت نکرده بودم، هرگز کسی را ندیده بودم که باور نداشته باشد انسان واقعا بر کره‌ ماه فرود آمده است، یا اینکه به تئوری توطئه گِردنبودن زمین اعتقاد داشته باشد.

تئوری توطئه 5G

به‌گفته کربی فرگوسن (Kirby Ferguson)، نویسنده و کارگردان مستند «این یک تئوری توطئه نیست» (This Is Not A Conspiracy Theory)، تفکر توطئه درون جامعه ارزهای دیجیتال اندیشه غالبی است، گرچه سفته‌بازی‌ها و حواشی این حوزه از مهم‌ترین دغدغه‌ها به شمار می‌روند. فرگوسن می‌گوید:

قطعاً نوعی خرده فرهنگ تئوری توطئه در این حوزه وجود دارد. حس می‌کنم ترکیبی از روحیه سنت‌شکنی و شک‌وتردید نسبت به رسانه‌ها در جامعه ارزهای دیجیتال وجود دارد.

این خُرده‌ فرهنگ به‌اندازه‌ای بزرگ هست که قابل مشاهده باشد.

تقریباً نیم میلیون نفر ویدیوی یوتیوب کریپتو چیکو (Crypto Chico) را تماشا کرده‌اند. این کاربر در این ویدیو توضیح می‌دهد که ارزهای دیجیتال تا چه اندازه با یک تئوری توطئه مربوط به شیوع بیماری کووید ۱۹، تحت عنوان «شیوع جهانی برنامه‌ریزی‌شده» مرتبط هستند.

اوقاتی که کاربر بیت کوین بن (Bitcoin Ben) در یوتیوب و توییتر در حال تبلیغ برای بیت کوین نیست، مایل است در مورد تئوری کیواِنان (QAnon) مطلب بنویسد و به‌ اشتراک بگذارد. تئوری کیواِنان یک تئوری توطئه درباره دولتی پنهان در ایالات متحده است که قصد براندازی دولت ترامپ را دارد. نشریه واشنگتن پست (Washington Post) این ایده را این‌گونه توصیف می‌کند:

این دسیسه‌ای جهانی است از سوی منحرفان جنسی شیطان‌پرست که بر جهان حکم‌رانی می‌کنند.

حالا این تئوری توطئه 5G که ظاهرا در حال حاضر، از هر هشت نفر، یک نفر به آن اعتقاد دارند، چیست؟ این تئوری می‌گوید: شیوع بیماری کووید ۱۹ مسئله‌ای ساختگی بود تا افراد در سرتاسر جهان از تاثیرات مخرب امواج 5G غافل بمانند و بیل گیتس بتواند با واکسن‌هایش در بدن هر فرد یک ریزتراشه جای‌گذاری کند. کل این داستان ساخته و پرداخته ذهن یک کشیش طرفدار ارزهای دیجیتال از شهر کوچک لوتون در انگلستان است.

نشریه تراست‌نودز (Trustnodes) نیز که تخصصی روی ارزهای دیجیتال فعالیت می‌کند، طی ماه‌های اخیر بخش زیادی از مطالب خود را به تئوری‌های توطئه اختصاص داده است. از جمله تیترهای اخیر این نشریه «آمریکا در آستانه یک دیکتاتوری» بوده است و به این ایده می‌پردازد که قرنطینه درواقع راهی برای «سرکوب، به زنجیر کشیدن و بردگی بشریت» است.

این نشریه در یکی از مقالات منتخب سردبیر خود نوشت:

عجیب نیست که افراد دسته‌دسته به‌سمت نظریات الکس جونز (Alex Jones) متمایل می‌شوند.

الکس جونز یکی از نظریه‌پردازان مشهور در زمینه تئوری‌های توطئه است.

ادامه دارد